5.5 Gwahanol ffyrdd o bleidleisio: pleidleisiau post a phleidleisiau dirprwyol
Gallwch hefyd ddewis pleidleisio drwy ddirprwy, neu drwy'r post. Mae'r fideo hwn gan y Comisiwn Etholiadol yn esbonio sut mae pleidleisiau dirprwy a phost yn gweithio:
Pleidleisio drwy'r Post
Mae pleidleisio drwy'r post yn opsiwn syml os ydych chi'n gwybod y byddwch chi i ffwrdd ar ddiwrnod yr etholiad, os na allwch chi gyrraedd eich gorsaf bleidleisio, neu os nad ydych chi eisiau pleidleisio yn bersonol.
Sut i wneud cais:
Rhaid i chi wneud cais am bleidlais bost erbyn 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn diwrnod yr etholiad. Mae hyn yn golygu mai'r dyddiad cau ar gyfer etholiadau Senedd 2026 fydd 5pm ar 21 Ebrill 2026. Gallwch wneud cais drwy lawrlwytho ffurflen bapur.
Sut mae'n gweithio:
Bydd eich papur pleidleisio yn cael ei anfon atoch cyn yr etholiad. Rydych chi'n ei lenwi gartref ac yn ei ddychwelyd drwy'r post. Gwnewch yn siŵr ei fod yn cyrraedd mewn pryd. Wrth bleidleisio drwy'r post, rhaid i'r papur pleidleisio wedi'i gwblhau gyrraedd y Swyddog Cofrestru Etholiadol (ERO) erbyn y dyddiad cau cysylltiedig.
Gofynion adnabod:
Nid oes angen dogfen adnabod gyda llun arnoch i bleidleisio drwy'r post. Mae hyn yn ei gwneud yn opsiwn defnyddiol i'r rhai nad oes ganddynt ddogfen adnabod eto ar gyfer pleidleisio wyneb yn wyneb mewn etholiad seneddol yn y DU.
Pleidleisio drwy Ddirprwy
Mae pleidleisio drwy ddirprwy yn golygu gofyn i rywun rydych chi'n ymddiried ynddo bleidleisio drosoch chi, yn eich gorsaf bleidleisio, ar eich rhan.
Sut i wneud cais:
Ar gyfer cais newydd ar gyfer etholiad penodol, rhaid i chi wneud cais erbyn 5pm, 6 diwrnod gwaith cyn diwrnod yr etholiad. Mae hyn yn golygu mai'r dyddiad cau ar gyfer etholiadau Senedd 2026 fydd 5pm ar 28 Ebrill 2026.
Sut mae'n gweithio:
Bydd y person sy'n pleidleisio drosoch chi – eich 'dirprwy' – yn mynd i'ch gorsaf bleidleisio ac yn bwrw eich pleidlais yn eich enw. Rhaid i chi roi gwybod iddyn nhw dros bwy rydych chi am bleidleisio. Gall hwn fod yn ffrind neu'n aelod o'r teulu, a rhaid iddyn nhw fod wedi cofrestru i bleidleisio.
Pan mae'n ddefnyddiol:
Gall pleidleisio drwy ddirprwy fod yn ddefnyddiol os ydych chi:
- Anhwylder neu'n gwella o salwch
- I ffwrdd o gartref ar ddiwrnod yr etholiad
- Yn byw gydag anabledd neu sydd ag anghenion mynediad
- Yn gweithio neu'n astudio ac yn methu â chyrraedd y pleidleisio
Gofynion adnabod ar gyfer etholiadau seneddol y DU:
Nid oes angen i chi ddarparu dogfen adnabod fel yr un sy'n penodi dirprwy.
Fodd bynnag, ar gyfer etholiadau seneddol y DU yn unig, bydd angen i'ch dirprwy ddangos ei ddogfen adnabod gyda llun ei hun pan fyddant yn mynd i bleidleisio ar eich rhan. Nid oes angen iddynt ddangos eich dogfen adnabod.
